Co to jest geometria kół i jak się ją ustawia?

geometriaKażdy z nas słyszał pojęcie geometria kół, jednak niewielu kierowców zdaje sobie sprawę, co tak naprawdę ono oznacza. Punktem wyjścia do zrozumienia tego terminu jest uświadomienie sobie, jak ustawione są koła w samochodzie. Podstawowymi parametrami ustawienia kół w aucie są: zbieżność kół, kąt ich pochylenia, kąt pochylenia osi sworznia zwrotnicy, a także kąt wyprzedzenia osi sworznia zwrotnicy.

Na początek wytłumaczymy pojęcie zbieżności. Najprościej mówiąc, jest to wartość określająca położenie kół przednich lub tylnych względem siebie. Jeżeli koła skierowane są do wewnątrz, wówczas mówimy, że wartości zbieżności są dodatnie. Jeśli natomiast koła skierowane są  na zewnątrz, wówczas wartości są ujemne.

Kolejnym elementem geometrii jest kąt pochylenia ( nachylenia) kół. Patrząc na pojazd z przodu lub z tyłu, jest to kąt zawarty między pionem a płaszczyzną koła. Jeżeli koło pochylone jest na zewnątrz, wtedy mówimy o dodatnim kącie pochylenia. Z kolei gdy koło pochylone jest do wewnątrz, wówczas mamy do czynienia z kątem ujemnym. Tylne koła napędzające oś sztywną mają najczęściej kąt pochylenia równy 0 stopni, natomiast koła prowadzone na wahaczach maja niewielkie położenie ujemne.

Przy ustawianiu geometrii kół musimy również zwrócić uwagę na kąt pochylenia sworznia zwrotnicy. Patrząc na pojazd z przodu lub z tyłu, jest to kąt zawarty pomiędzy sworzniem zwrotnicy a prostą pionową koła. W przypadku nowszych konstrukcji pojazdów mamy do czynienia ze sworzniami kulistymi zastępującymi sworznie zwrotnicy. Wówczas tworzona jest dla takiego pomiaru linia przebiegająca przez oś obrotu tych sworzni podczas skrętu.

Odległość punktów utworzonych przejściem przez płaszczyznę jezdni osi: pochylenia koła i sworznia zwrotnicy nazywa się promieniem zataczania. Jeżeli punkt przecięcia tych osi leży poniżej płaszczyzny jezdni, to promień zataczania określa się jako dodatni, a jeżeli powyżej – jako ujemny.

Na koniec warto wyjaśnić, co to jest kąt wyprzedzenia osi sworznia zwrotnicy. Patrząc na auto z boku, jest to kąt zawarty pomiędzy osią sworznia zwrotnicy a prostą pionową koła, co widać na umieszczonym wyżej schemacie. Jeśli punkt przecięcia osi sworznia zwrotnicy z podłożem wyprzedza punkt styku opony z podłożem, to kąt ten ma wartość dodatnią i jest to tak zwane wyprzedzenie. W przypadku przeciwnym kąt jest ujemny i określa się go mianem opóźnienia osi sworznia zwrotnicy.

Ustawienia geometrii kół dokonuje się za pomocą zmiany długości drążków kierowniczych, drążków zbieżności, a także dokręcając lub odkręcając śruby mocujące wahacz. .